Boşanma Sonrası Limited Şirket Ortaklığından Çıkma Hakkı
Boşanma sonrasında eski eşler arasındaki hukuki ve ekonomik bağların tamamen sona erdiği düşünülse de, uygulamada tarafların aynı limited şirkette ortak olarak kalmaya devam ettiği durumlarla sıklıkla karşılaşılmaktadır. Özellikle aile şirketi niteliğindeki yapılarda, evlilik sürecinde kurulan ortaklık ilişkisi boşanma sonrasında ciddi uyuşmazlıklara yol açabilmektedir.
Taraflar arasındaki güven ilişkisinin sona ermesi, şirket yönetiminin kilitlenmesi ve şirket borçları nedeniyle icra baskısının oluşması halinde, ortaklığın sürdürülmesi çoğu zaman çekilmez hale gelmektedir. Bu durumda limited şirket ortağının hukuken başvurabileceği en önemli yol, “haklı sebeple şirketten çıkma davası”dır.
Limited Şirket Ortaklığı Güven İlişkisine Dayanır
Limited şirketler yalnızca sermaye ortaklığı değildir. Özellikle az ortaklı şirketlerde ortaklar arasındaki güven ilişkisi büyük önem taşır. Türk Ticaret Kanunu da bu gerçeği dikkate alarak, ortaklık ilişkisinin çekilmez hale gelmesi halinde ortağa şirketten çıkma imkânı tanımıştır.
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 638. maddesine göre:
“Haklı sebeplerin varlığı halinde ortak, şirketten çıkmasına karar verilmesini mahkemeden isteyebilir.”
Bu düzenleme sayesinde, ortaklık ilişkisinin sürdürülmesinin artık objektif olarak beklenemeyeceği durumlarda mahkeme kararıyla şirketten çıkmak mümkündür.
Boşanma Haklı Sebep Sayılır mı?
Tek başına boşanma her zaman yeterli olmayabilir. Ancak uygulamada;
- Taraflar arasındaki ağır husumet,
- İletişimin tamamen kopması,
- Şirket yönetiminin birlikte sürdürülememesi,
- Güven ilişkisinin ortadan kalkması,
- Şirket faaliyetlerinin olumsuz etkilenmesi
gibi durumlar bir araya geldiğinde mahkemeler “haklı sebep” bulunduğunu kabul etmektedir. Özellikle iki ortaklı aile şirketlerinde boşanma sonrası ortaklığın devamı çoğu zaman fiilen imkânsız hale gelmektedir.
Şirket Borçları ve İcra Takipleri Büyük Risk Oluşturur
Limited şirket ortaklarının en büyük endişelerinden biri şirket borçlarıdır. Her ne kadar limited şirket tüzel kişiliği esas olsa da, özellikle:
- Vergi borçları,
- SGK borçları,
- Kamu alacakları
bakımından ortakların ve şirket müdürlerinin sorumluluğu gündeme gelebilmektedir.
Uygulamada birçok kişi, boşandığı eski eşi ile ortak olduğu şirket nedeniyle icra takipleriyle karşı karşıya kalmaktadır. Bu durum yalnızca ekonomik değil, psikolojik olarak da ciddi bir yük oluşturmaktadır.
Mahkemeler açısından da, ortağın fiilen icra baskısı altında bulunması şirketten çıkma talebini güçlendiren önemli unsurlardan biridir.
Şirketten Çıkma Davası Nasıl Açılır?
Haklı sebeple şirketten çıkma davaları, şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesi’nde açılır. Davada genellikle şu hususlar ileri sürülmektedir:
- Tarafların boşanmış olması,
- Güven ilişkisinin tamamen sona ermesi,
- Ortaklığın sürdürülemez hale gelmesi,
- Şirket yönetiminin kilitlenmesi,
- Şirket borçları nedeniyle risk oluşması,
- İcra takiplerinin başlaması.
Mahkeme, somut olayın özelliklerine göre değerlendirme yaparak ortağın şirketten çıkmasına karar verebilir.
Şirket Müdürü Olan Ortağın Durumu Daha Risklidir
Şirket müdürü olan ortaklar açısından risk daha büyüktür. Çünkü müdür sıfatı bulunan kişiler, bazı kamu borçlarından doğrudan sorumlu tutulabilmektedir.
Bu nedenle şirketten çıkmak isteyen kişinin aynı zamanda şirket müdürlüğünden de ayrılması büyük önem taşımaktadır.
Mahkeme Şirketin Feshine de Karar Verebilir
Bazı durumlarda ortaklığın devamı tamamen imkânsız hale gelebilir. Özellikle iki ortaklı şirketlerde yaşanan ağır anlaşmazlıklarda, mahkeme şirketin feshi ve tasfiyesine de karar verebilir.
Bu nedenle uygulamada çoğu zaman:
- Öncelikli olarak şirketten çıkma,
- Alternatif olarak şirketin feshi
birlikte talep edilmektedir.
Boşanma sonrasında eski eşlerin aynı limited şirkette ortak kalmaya zorlanması, birçok durumda hukuken ve fiilen sürdürülebilir değildir. Güven ilişkisinin sona erdiği, şirket yönetiminin kilitlendiği ve borç baskısının oluştuğu durumlarda ortaklıktan çıkma hakkı önemli bir hukuki koruma sağlamaktadır.
Özellikle şirket borçları nedeniyle icra takipleriyle karşılaşan ortakların, süreci gecikmeden hukuki destek alarak yürütmesi büyük önem taşımaktadır.
